Afroniston bilan chegara bo’yla barcha zastava-lar kirib tashlandi.Qizil armiyaning Buhoroga hujumi natijasida shaharda hunrezlik bo’lib o’tdi, okibatda ko’tglab yosh buhoroliklar va ularning tarafdorlari halok etildi.
1918 yil martda Kogondan Termizgacha bo’lgan masofada temir yo’l bo’zib tashlandi, uning yana tiklanmasligi uchun juda kup temyr yo’l izlari k,ayik,larda Amudaryo orqali Afronistonga juna-tildi. Termiz Turkistonning boshkd shaharlari-dan o’zilib qoldi.

shahar aholisi hayotiga katta havf turildi, aholi turli yhllar bilan shaharni tark eta boshladi. 1918 yil yozida bu yerda kolgan oilalar soni 400 dan (1500 nafar odam) oshmas-di. K,olgan aholi sarosimada kal`aga kirib oldi, chunki kal`a devorlari ortida amir va uning she-roboddagi begi - Tuhtamish hukmronligi davom etardi.shahar kengashi Termizda kolgan aholiga mu-rojaat qilib, shaharni amir kushinidan mudofaa kilishga da`vat etdi.
shoshilinch tarzda Termiz mudofaasi buyicha qizil gvardiyachilar otryadlari to’zildi, ular 1918 yil o’rtasigacha mudofaa hiz-matida bulishdi, sung shu yil iyo’lda rasman tar-katib yuborildi-da, ularning negizida Termiz gar-nizonining qizil gvardiyachi qismlari to’zildi.
Turkiston bol'sheviklari maglubiyatga uchragach, vOksalarning borishini o’zgartirish maksadida hamda ushbu mintakdda o’zining tayanchi sifatida Buhoro davlati kommunistik tashqilotlarini tu-zish va mustahkamlash yo’lidan bordi. 1918 yil 25 sentyabrda Buhoro kompartiyasi Muvakkat Marka-ziy K,umitasi to’zildi, shu yil 6 dekabrda uning dasturi ishlab chiqildi. Dastur amir hokimiyati¬ni agdarishni o’zining bosh vazifasi sifatida e`lon qildiki, bu markazdagi boly'levistik rah-barlar ko’rsatmasiga muvofik, kelardi.
Moskvada muhojirlikda bo’lgan Fayzulla Hujaev inqilobchi yosh buhoroliklarning Marka-ziy byurosini to’zdi. BKP RKP (b) dasturini tu lik. kabul qilgan bo’lsa, F. Hujaevning 1920 yil 14 iyunda yosh buhoroliklar konfyerenciyasida kabul qilingan dasturi mohiyatan shariatga asos-langan bhlib, uni "adolat sharhlovchisi va kamba-rallar himoyachisi" deb e`lon k,ildi.
Ayni mahalda 1919 yil sentyabrida to’zilgan Ros¬siya hukumatining Turkiston ishlari buyicha ko-missiyasi (Turkkomissiya) Buhoro amiriga karshi opyeraciya o’teazishga tayyorgarlik kurmokda edi. Amir hukumati ham, o’z navbatida, avj olib bora-yotgan vOksalarga tayyorgarlik ko’ra boshladi, jum ladan, yosh buhoroliklar va kommunistlarga nis-batan keskin choralar kurdi. Amirlik poytahti-ning o’zida 1920 yil martda 500 pafargacha odam hibsga olinib, bir kdsmi kat l kdlindi.
Bu orada Termiz uch yil tashqi olamdan ajra-lib qoldi, chunki Surhondaryoda 1920 yil avgusti-ga qadar sovet hokimiyati fakdt Termiz va Patta-kesardagina hukm surdi.
1920 yil 28 avgustda Turkkomissiyaning bol'¬shevik rahbariyati Buhoro amiriga karshi jango-var opyeraciyani boshladi. Bu vadtga kelib boly'pe-viklar amirlikning kuplab shaharlarida druji-nalar to’zishdi. Bu drujinalarda jami 5 mingga yaqin, shu jumladan Termizda 200 jangchi bor edi.
1920 yil 2 sentyabrda amirlik poytahti Eski Buhoro qizil armiya tomonidan bo’tqo’l bosib olin-di va Turkkomissiya hamda Turkiston kumondonli-gi Buhorodagi eaziyatni qo’lga olishdi.
Bu yerdan Termiz ijroiya organlariga navbatda-gi ishlar to’g’risida ko’rsatmalar yuborila bosh-landi.
6 oktyabrda Buhoro Halk Sovet Respublikasi (BHSR) e`lon kilingach, sobik Buhoro amirligi-ning chekka joylarida, shu jumladan Surhondaryo¬da ham, sovet hokimiyati organlari to’zila boshla¬di. Termiz siyosiy-ma`muriy markaz bo’lib qoldi, mintakddagi ijtimoiy-siyosiy hayotni, uning ikti-sodiyoti va madaniyatining rivojlanishini idora kiladigan tashqi lot lar shu yerda jamlandi.
Birok yangi davlat apparatny'y bol'shevikcha hamda bol'sheviklar Rossiyasi scenariyasi buyicha to’zishda asrlar davomida yuzaga kelgan mahalliy va milliy an`analar pisand kilinmadi. Surhon-daryo hududida torlik joylarda sovet hokimiyati-ga karshilik ko’rsatila boshlandi, uning biripchi boskdchida mahalliy aholining kupchiligi issnchi-larga hayrihohlik bildirib, qo’llab-kuvvatladi.
Sovet larga karshi harakatni Ibrohimbek boshqardi. 1924 yil seityabriga kelib u mayda ot-ryadlarni birlashtirdi hamda Termizga yurishni boshladi. Ushbu guruhga karshi ko’rashish uchun Droz-dovskiy kumondonligida mahsus brigada to’zildi.25 sentyabrda yuqori Kuqayti kishlori yaqinida bo’lib o’tgan orir jangda Ibrohimbek otryadlari marlubiyatga uchradi, kurboshi o’zi esa Surhon daryosi bo’yla yuqoriga kdrab chekindi va shuidan keyin ochik jangga kirishmadi.
Birok Surhondaryo hududida bol'sheviklar hokimiyatiga karshilik ko’rsatish harakati 30-yil-larning boshidagina tuhtadi.
Bu davrda Termiz shahri ho’jalik yuritishning socialistik tizimi, rejali tizim hamda halk hujaligini kattik markazlashtirilgan boshqarish negizida rivojlandi.
Ilgari shamso’tdinov va Matchonboevga karashli bo’lgan pahta tozalash zavodlari tiklandi. Termiz atrofida pahta maydonlari kengaytirildi. -->>
 

Tarixsiz hayot - hayotsiz tarix bo'lmaydi.

Сайт создан в системе uCoz